Wady zgryzu i aparat ortodontyczny dla psa

Anna Żebrowska – lekarz weterynarii

lecznica weterynaryjna Teodor

Wady zgryzu dzielą się na zębowe i szkieletowe.

Budowa zgryzu wpływa nie tylko na psią urodę, potrafi utrudnić życie, przysporzyć bólu. Należy pamiętać, że nie każda wada zębowa musi być leczona.Decyzja o leczeniu ortodontycznym wymaga od właściciela ścisłej stałej współpracy z lekarzem.

Zgryz jest to sposób, w jaki są ułożone zęby, jak się ze sobą kontaktują i w jakich są relacjach.

Prawidłowy zgryz u psa

Dorosły pies ma 42 zęby - to, co u ludzi nazywa się siekaczami u psa ma swoje własne nazwy: idąc od kłów są to okrajki, średniaki i cęgi. Szczęka (górna) składa się z 6 siekaczy, 2 kłów, 4 przedtrzonowców i 2 trzonowców.  Żuchwa ma 6 siekaczy, 2 kły, 4 przedtrzonowce i 3 trzonowce. Szczenię ma 28 zębów mlecznych  po 14 w szczęce i żuchwie. Około 3 tygodnia życia szczenięciu wyrastają pierwsze mleczne siekacze, a ok. 3,5 - 4 miesiąca  do 7 miesiąca pies wymienia zęby na stałe. 

Dorosły pies ma 42 zęby – to, co u ludzi nazywa się siekaczami u psa ma swoje własne nazwy: idąc od kłów są to okrajki, średniaki i cęgi. Szczęka (górna) składa się z 6 siekaczy, 2 kłów, 4 przedtrzonowców i 2 trzonowców.  Żuchwa ma 6 siekaczy, 2 kły, 4 przedtrzonowce i 3 trzonowce. Szczenię ma 28 zębów mlecznych  po 14 w szczęce i żuchwie. Około 3 tygodnia życia szczenięciu wyrastają pierwsze mleczne siekacze, a ok. 3,5 – 4 miesiąca  do 7 miesiąca pies wymienia zęby na stałe. 

Prawidłowy zgryz u psów to zgryz nożycowy. To taki zgryz, kiedy zęby sieczne szczęki (górnej) wyprzedzają zęby sieczne żuchwy. Lekarz weterynarii oceniając zgryz bierze pod uwagę relację zębów siecznych, jak również kłów i zębów przedtrzonowych.

Należy pamiętać o tym, że prawidłowy zgryz nożycowy nie występuje u każdej rasy. Są rasy, u których ich zgryz wzorcowy, tak jak np. u bokserów, gdzie występuje przodożuchwie jest pożądany dla tej rasy, ale już u innej byłby uznany za wadliwy.

Zęby  mleczne, zęby stałe

Oceny zgryzu dokonujemy zazwyczaj około 9-10 miesiąca życia w przypadku małych ras, u ras dużych troszkę później – około 12 miesiąca, aczkolwiek jest to ocena wstępna, ponieważ u niektórych ras głowa rośnie znacznie dłużej, do 2 a nawet 3 roku życia. Ostateczna ocena może więc w niektórych przypadkach nastąpić później.

Przetrwałe zęby mleczne 

Bardzo ważne jest to, aby już u szczenięcia, przy pierwszej wizycie u weterynarza ocenić zgryz, nawet na zębach mlecznych, ponieważ często już tutaj widoczne są wady. Eliminując wady w uzębieniu mlecznym możemy zapobiegać późniejszym wadom w uzębieniu stałym. Bardzo często jest tak u psów ras miniaturowych, gdzie spotykamy się z przetrwałymi zębami mlecznymi. Mamy na myśli taką sytuację, kiedy jednocześnie występuje u zwierzęcia ząb mleczny i jego odpowiednik stały. Jest to natychmiastowe wskazanie do usunięcia zęba mlecznego. Dzięki temu możemy zapobiec późniejszym wadom.

Wady zgryzu 

zgryz nożycowy

Ułożenie zgryzu wynika z  budowy czaszki, napięcia mięśni, funkcji pierwotnej i przyzwyczajeń psa. Groźny dla psa jest  zgryz asymetryczny gdy żuchwa jest  przesunięta w bok i  jeden staw stale ulega przeciążeniu powodując ból.  Uważany za prawidłowy zgryz nożycowy powstał w procesie udomowienia psa, zgryzem pierwotnym był cęgowy (siekacze szczęki i żuchwy ustawione są w jednej linii), do dziś zachowały go psy pasterskie. Przodozgryz to sytuacja gdy żuchwa jest wysunięta przed szczękę. Dla wszystkich ras wadą jest tyłozgryz gdy żuchwa jest cofnięta w stosunku do szczęki, a także zgryz  naprzemienny gdy  siekacze żuchwy “mijają się” z siekaczami szczęki. 

Często spotykaną wadą, którą można dostrzec u szczenięcia jest tyłożuchwie. Jest to wada, która może powodować ból u zwierzęcia, ponieważ żuchwa jest krótsza od szczęki i kły żuchwy mogą wbijać się w podniebienie. Jeśli zęby nie zostaną usunięte, wada ta może się utrwalić.

Wady ogólnie możemy podzielić na takie wady jak: zębowe i szkieletowe.

Wady zębowe są to takie wady, które dotyczą złego, nieprawidłowego ustawienia zębów w łuku zębowym.

Wady szkieletowe dotyczą nieprawidłowej budowy żuchwy i szczęki.

Jest to istotne dla leczenia. Ortodontycznie leczymy wady zębowe, wady szkieletowe nie podlegają leczeniu aparatami ortodontycznymi.

Należy pamiętać, że nie każda wada zębowa musi być leczona.

W weterynarii przyjmujemy zasadę, że aparatem ortodontycznym leczymy wady, które są przyczyną bólu. Nie chodzi nam o prawidłowy wizerunek psa, czy walory estetyczne, tylko przede wszystkim o przywrócenie prawidłowego funkcjonowania aparatu gębowego i wyeliminowanie źródła bólu. Możemy także podejmować takie działania jak ekstrakcje czyli usuwanie zębów, które są w konflikcie, lub przynoszą zwierzęciu ból; możemy skracać korony zębów. Tak, że jak widać istnieje kilka metod, dzięki którym możemy przywrócić prawidłowe funkcjonowanie aparatu gębowego.

Aparat ortodontyczny dla psa

Jeżeli decydujemy się na leczenie aparatem ortodontycznym decyzję o tym musimy podjąć wspólnie z właścicielem, ale również biorąc pod uwagę charakter psa.

Pies, który jest poddawany leczeniu ortodontycznemu nie może wykazywać agresji, musi być psem, u którego łatwo będzie wykonywać  codzienną higienę jamy ustnej. Właściciel decyduje się też wtedy na częste wizyty kontrolne.Aparat ortodontyczny

Zakładanie aparatów u zwierząt odbywa się oczywiście w znieczuleniu ogólnym, więc musi to być zdrowy pacjent, którego można poddać znieczuleniu ogólnemu. Trzeba także mieć na uwadze fakt, że będzie on wymagał kolejnych wizyt kontrolnych, które być może również będą musiały przebiegać w znieczuleniu ogólnym.

Taki pies musi być poddawany higienie jamy ustnej i w  czasie, kiedy nosi aparat nie powinien bawić się zabawkami, które mogłyby go uszkodzić. Aby leczenie ortodontyczne przyniosło skutek wymaga to dużo zaangażowania ze strony zarówno właściciela jak i psa.

Zobacz też: 

Prawidłowa higiena psa i kota 

Uszy – właściwa pielęgnacja, możliwe infekcje 

Jak zabezpieczyć psa przed upałem 

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *